Draaiboom of slagboom? Complete keuzehulp

Een parkeerplaats afsluiten, ongewenst autoverkeer van een fietspad weren of een beheerweg toegankelijk houden voor bevoegde voertuigen? Dan kom je al snel uit bij een draaiboom, draaipoortje of slagboom.

Op het eerste gezicht doen deze oplossingen ongeveer hetzelfde: ze regelen wie een terrein of doorgang kan gebruiken. In de praktijk zijn de verschillen groot. Een draaipoortje opent horizontaal, een slagboom meestal verticaal. Een handbediende slagboom is eenvoudig en bedrijfszeker, terwijl een automatische slagboom juist geschikt is voor veel verkeersbewegingen. Bij langere overspanningen spelen bovendien zaken als een gasveer, contragewicht, pendelsteun of vaste opvangpaal een rol.

Ook de locatie is belangrijk. Voor een afgesloten bedrijfsterrein gelden andere aandachtspunten dan voor een fietspad of weg in de openbare ruimte.

In deze complete keuzehulp leggen we uit wanneer je een draaiboom of slagboom kiest, welke uitvoeringen er bestaan, waar je bij fundering en montage rekening mee moet houden en welke verkeerskundige en wettelijke aandachtspunten belangrijk zijn.

Inhoudsopgave

1. Draaiboom, draaipoortje en slagboom: wat is het verschil?
2. Snelle keuzehulp
3. Wanneer kies je een draaipoortje?
4. Wanneer kies je een draaiboom?
5. Wanneer kies je een handbediende slagboom?
6. Wanneer kies je een automatische slagboom?
7. Gasveer of contragewicht?
8. Vaste opvangpaal of pendelsteun?
9. Twee slagbomen tegenover elkaar
10. Welke sluiting kies je?
11. Materialen en oppervlaktebehandeling
12. Wetgeving en richtlijnen
13. Een fietspad afsluiten voor auto’s
14. Een beheerweg afsluiten
15. Een parkeerplaats afsluiten
16. Fundering en montage
17. Parkeerpalen en afzetpalen als alternatief
18. Wanneer kies je een hoogtebegrenzer?
19. Veelgemaakte fouten
20. Beslisboom
21. Wat kost een slagboom?
22. Veelgestelde vragen
23. Conclusie

Draaiboom, draaipoortje en slagboom: wat is het verschil?

De termen draaiboom, draaipoortje en slagboom worden in de praktijk regelmatig door elkaar gebruikt. Toch zijn het verschillende systemen.

Draaipoortje

Een draaipoortje bestaat meestal uit een verticale staander met een horizontale arm die zijwaarts opent.

Draaipoortjes worden onder andere toegepast bij:

• fietspaden;
• parktoegangen;
• recreatieterreinen;
• bospaden;
• sportaccommodaties;
• kleinere beheerwegen;
• toegangen die hoofdzakelijk voor gemotoriseerd verkeer moeten worden afgesloten.

Een draaipoortje heeft geen elektrische installatie nodig en is daardoor relatief eenvoudig en onderhoudsarm.

Bekijk ook onze draaibomen en draaipoortjes.

Draaiboom

Een draaiboom werkt eveneens horizontaal, maar wordt veelal gebruikt voor bredere doorgangen.

De boom draait vanuit een verticale staander naar links of rechts weg. Daardoor is naast de doorgang voldoende vrije ruimte nodig.

Draaibomen zijn bijzonder geschikt voor locaties waar slechts af en toe toegang nodig is, zoals:

• gemeentelijke beheerwegen;
• natuurgebieden;
• landbouw- en onderhoudswegen;
• industrieterreinen;
• recreatiegebieden;
• servicewegen.

Slagboom

Een slagboom beweegt verticaal. De slagboomarm gaat omhoog om verkeer doorgang te geven en omlaag om de toegang af te sluiten.

Dit systeem is daardoor zeer geschikt voor plaatsen waar naast de rijbaan weinig ruimte aanwezig is.

Slagbomen worden veel toegepast bij:

• parkeerplaatsen;
• bedrijfsterreinen;
• logistieke terreinen;
• toegangswegen;
• recreatieparken;
• campings;
• appartementencomplexen;
• gemeentelijke locaties.

Bekijk het assortiment handbediende en automatische slagbomen.

Draaiboom of slagboom? Snelle vergelijking

Situatie	Vaak geschikte oplossing
Smal fietspad of beheerpad	Draaipoortje of geschikte afzetpaal
Brede beheerweg, incidenteel openen	Draaiboom
Parkeerplaats met beperkt verkeer	Handbediende slagboom
Regelmatig gebruikte toegang	Automatische slagboom
Weinig ruimte naast de doorgang	Verticaal openende slagboom
Geen stroomvoorziening aanwezig	Draaiboom of handbediende slagboom
Zeer brede toegang	Twee tegenover elkaar geplaatste slagbomen
Alleen hoge voertuigen weren	Hoogtebegrenzer
Kleine doorgang blokkeren	Parkeerpaal of afzetpaal

Deze tabel is een eerste indicatie. De uiteindelijke keuze wordt vooral bepaald door de vrije doorgang, verkeersintensiteit, beschikbare ruimte, gewenste bediening en het soort verkeer.

Wanneer kies je een draaipoortje?

Een draaipoortje is vooral interessant wanneer een relatief beperkte doorgang moet worden afgesloten en slechts incidenteel toegang voor voertuigen nodig is.

Denk bijvoorbeeld aan een fietspad waar onderhoudsvoertuigen wel moeten kunnen komen, maar regulier autoverkeer niet gewenst is.

Voordelen van een draaipoortje zijn:

• eenvoudige constructie;
• geen stroom nodig;
• relatief weinig onderhoud;
• mechanisch afsluitbaar;
• geschikt voor permanente buitenopstelling;
• verschillende breedtes mogelijk;
• zowel inbetonneerbare uitvoeringen als modellen met voetplaat mogelijk.

Bij de keuze moet echter nadrukkelijk rekening worden gehouden met de draaicirkel. Een draaipoortje beweegt horizontaal en heeft daarom voldoende vrije ruimte nodig naast de doorgang.

Een draaipoort op een fietspad

Een draaipoort op een fietspad vraagt extra aandacht.

Het doel kan zijn autoverkeer te weren terwijl fietsers, voetgangers of bevoegde voertuigen gebruik blijven maken van de route. Een fysieke afsluiting mag echter niet zelf een onnodig verkeersveiligheidsrisico veroorzaken.

Daarom moet onder andere worden gekeken naar:

• zichtbaarheid;
• beschikbare passeerruimte;
• positie ten opzichte van kruisingen;
• verlichting;
• reflecterende markering;
• snelheid waarmee fietsers de locatie naderen;
• toegankelijkheid voor bredere fietsen;
• gladheidsbestrijding en onderhoud;
• bereikbaarheid voor hulpdiensten.

CROW adviseert zeer terughoudend om te gaan met fysieke obstakels op fietsroutes en benadrukt dat alternatieven zonder obstakel de voorkeur hebben wanneer deze het probleem voldoende oplossen. Wanneer een obstakel noodzakelijk is, zijn zichtbaarheid, voldoende ruimte en een verkeersveilige inrichting essentieel.

Wanneer kies je een draaiboom?

Een draaiboom is interessant wanneer een grotere doorgang moet worden afgesloten zonder dat een elektrische slagboom noodzakelijk is.

Een typische situatie is een beheerweg waar slechts enkele keren per dag of per week een voertuig passeert.

Draaibomen worden daarom veel toegepast door:

• gemeenten;
• terreinbeheerders;
• waterschappen;
• recreatiebedrijven;
• natuurorganisaties;
• aannemers;
• industriële bedrijven.

Het grote voordeel is de eenvoud: weinig bewegende onderdelen, geen elektrische aandrijving en weinig storingsgevoelige techniek.

Het belangrijkste nadeel is de benodigde zijruimte. Een draaiboom van bijvoorbeeld vier of vijf meter moet ook voldoende ruimte hebben om horizontaal te kunnen wegdraaien.

Wanneer kies je een handbediende slagboom?

Een handbediende slagboom is vaak de beste keuze wanneer een toegang regelmatig, maar niet tientallen of honderden keren per dag, geopend hoeft te worden.

Omdat geen motor, besturing of stroomaansluiting nodig is, blijft het systeem technisch relatief eenvoudig.

Voordelen:

• geen elektriciteit nodig;
• lage onderhoudsbehoefte;
• eenvoudig te bedienen;
• zeer betrouwbaar;
• geschikt voor afgelegen locaties;
• verschillende doorgangsbreedtes mogelijk;
• diverse sloten en ondersteuningen mogelijk.

Een handbediende slagboom wordt bijvoorbeeld toegepast op een:

• parkeerplaats;
• bedrijventerrein;
• camping;
• recreatiepark;
• beheerweg;
• serviceweg;
• industrieterrein.

SKWshop levert verschillende handbediende slagbomen, waaronder compacte modellen en uitvoeringen voor grotere doorgangen.

Wanneer kies je een automatische slagboom?

Wanneer een slagboom zeer regelmatig wordt geopend en gesloten, wordt automatische bediening interessanter.

Een automatische slagboom kan bijvoorbeeld worden gecombineerd met:

• afstandsbediening;
• intercom;
• GSM-bediening;
• voertuigdetectie;
• paslezers;
• toegangscontrole;
• kentekenherkenning;
• tijdschakelingen.

Daarmee is een automatische slagboom vooral geschikt voor locaties met een structurele verkeersstroom.

Denk aan:

• personeelsparkeerplaatsen;
• parkeergarages;
• logistieke terreinen;
• appartementencomplexen;
• distributiecentra;
• betaalde parkeerterreinen.

Voor een incidenteel gebruikte beheerweg is zo’n installatie vaak onnodig complex. Daar kan een mechanische slagboom economischer en betrouwbaarder zijn.

Mini-slagboom voor kleine doorgangen

Niet iedere toegang vraagt om een grote slagboom.

Voor parkeerplaatsen en kleinere interne wegen kan een compacte handbediende uitvoering voldoende zijn.

SKWshop heeft hiervoor mini-slagbomen met verschillende boomlengtes en vergrendelingsmogelijkheden.

Deze categorie zit functioneel tussen een parkeerbeugel en een grote slagboom in.

Gasveer of contragewicht?

Een langere slagboomarm heeft gewicht. Zonder ondersteuning zou het openen en sluiten steeds zwaarder worden naarmate de arm langer wordt.

Daarom wordt bij handbediende slagbomen meestal gewerkt met gasveerondersteuning of een contragewicht.

Slagboom met gasveer

Bij een slagboom met gasveer ondersteunt een gasveer de beweging van de boomarm.

Dit heeft verschillende voordelen:

• compact systeem;
• geringe bedieningskracht;
• nette constructie;
• eenvoudig handmatig te openen en sluiten.

SKWshop past compacte handbediende slagbomen met gasveer toe tot vrije doorgangen van circa 7 meter, afhankelijk van het model en de uitvoering.

Slagboom met contragewicht

Een andere mogelijkheid is een mechanisch contragewicht.

Hierbij wordt het gewicht aan de achterzijde van het draaipunt gebruikt om de slagboomarm in balans te brengen.

Deze techniek is zeer robuust en wordt veel toegepast bij grotere handbediende slagbomen.

Een contragewicht is vooral interessant wanneer:

• een langere boomarm nodig is;
• een zware constructie moet worden uitgebalanceerd;
• eenvoud en bedrijfszekerheid belangrijk zijn.

Welke is beter?

Er is niet één systeem dat altijd beter is.

Voor een compacte slagboom kan een gasveer een elegante oplossing zijn. Bij grotere en zwaardere constructies kan een slagboom met contragewicht logischer zijn.

De boomlengte en gekozen constructie bepalen uiteindelijk welke techniek toegepast kan worden.

Vaste opvangpaal of pendelsteun?

Aan het uiteinde van een langere slagboom kan ondersteuning nodig zijn.

Daarvoor bestaan twee veelgebruikte oplossingen.

Vaste opvangpaal

Een vaste opvangpaal staat aan de tegenoverliggende zijde van de doorgang.

Wanneer de slagboom wordt gesloten, rust de boomarm op of in deze opvangconstructie.

Voordelen:

• zeer stabiele ondersteuning;
• vaste positie van de slagboom;
• robuuste oplossing voor lange armen.

Nadeel:

• er moet een tweede paal worden geplaatst;
• hiervoor is een extra fundering nodig;
• de positie moet exact overeenkomen met de slagboomarm.

Pendelsteun

Een pendelsteun zit aan de slagboomarm zelf.

Wanneer de slagboom wordt gesloten komt de steun op het maaiveld te staan en ondersteunt zo het uiteinde van de arm.

Voordelen:

• geen losse opvangpaal noodzakelijk;
• minder funderingswerk;
• geen permanente paal aan de overzijde.

Welke oplossing het beste is, hangt af van de constructie, doorgangsbreedte en situatie op locatie.

Twee slagbomen tegenover elkaar voor zeer brede doorgangen

Een interessante oplossing voor zeer brede toegangen is het plaatsen van twee slagbomen tegenover elkaar.

Iedere slagboom sluit dan ongeveer de helft van de totale doorgang af.

Hierdoor kunnen met geschikte uitvoeringen vrije doorgangen tot ongeveer 14 meter worden gerealiseerd.

Dit kan interessant zijn bij:

• brede industriële toegangswegen;
• logistieke terreinen;
• vrachtwagentoegangen;
• grote recreatieterreinen;
• gemeentelijke beheerwegen.

Een dubbele opstelling voorkomt dat één extreem lange boomarm nodig is en verdeelt de constructieve belasting over twee slagbomen.

Bij dergelijke grote doorgangen moet altijd per project worden gecontroleerd welke boomlengte technisch mogelijk en verantwoord is.

Welke sluiting kies je?

Een handbediende slagboom of draaiboom moet in veel situaties kunnen worden vergrendeld.

Er zijn verschillende mogelijkheden.

Hangslotsluiting

Een eenvoudige en voordelige oplossing.

Voordelen:

• universeel;
• eenvoudig slot te vervangen;
• eigen hangslot mogelijk;
• weinig complexe techniek.

Driekantslot

Een driekantsluiting wordt veel toegepast bij openbare voorzieningen en beheerlocaties.

Dit kan praktisch zijn wanneer meerdere bevoegde medewerkers met dezelfde type sleutel toegang moeten hebben.

Profielcilinderslot

Bij een profielcilinder kan de afsluiting onderdeel worden van een bestaand sleutelplan.

Dat is bijvoorbeeld interessant voor:

• bedrijfsterreinen;
• woningcorporaties;
• gemeenten;
• instellingen met meerdere afgesloten toegangen.

Afhankelijk van het slagboommodel kan vergrendeling mogelijk zijn in gesloten stand, geopende stand of beide standen.

Thermisch verzinkt staal en aluminium slagboomarmen

Een toegangsafsluiting staat permanent buiten en moet daarom bestand zijn tegen regen, vorst en wisselende weersomstandigheden.

Bij veel professionele slagbomen bestaat de dragende constructie uit thermisch verzinkt staal.

Door thermisch verzinken wordt het staal voorzien van een beschermende zinklaag. SKWshop levert verschillende uitvoeringen met thermisch verzinkte constructies conform NEN-EN-ISO 1461.

Daarnaast kan bij diverse modellen een poedercoating in een RAL-kleur worden toegepast.

Aluminium slagboomarm

Voor de lange boomarm is aluminium een logische keuze.

Aluminium combineert:

• relatief laag eigen gewicht;
• voldoende stijfheid;
• corrosiebestendigheid;
• goede verwerkbaarheid.

Voor de zichtbaarheid kunnen slagboomarmen worden voorzien van rode reflecterende markeringen of een contrasterende kleurstelling.

Wetgeving en richtlijnen bij draaibomen en slagbomen

Voor een slagboom op volledig privaat terrein is de situatie anders dan bij een voorziening op of aan een openbare weg.

Daarom is het belangrijk onderscheid te maken tussen:

1. een fysieke afsluiting;
2. verkeersregels en verkeersbesluiten;
3. de verkeersveilige inrichting van de locatie.

Fysieke afsluiting versus verkeersmaatregel

Een slagboom, draaiboom of paal is in eerste instantie een fysieke voorziening.

Maar zodra door maatregelen aan of op een weg bepaalde categorieën weggebruikers geen gebruik meer kunnen maken van die weg of dat weggedeelte, kan een formeel verkeersbesluit noodzakelijk zijn.

Artikel 15 lid 2 van de Wegenverkeerswet 1994 bepaalt dat maatregelen tot wijziging van de weginrichting of voorzieningen ter regeling van het verkeer krachtens een verkeersbesluit plaatsvinden wanneer daarmee het aantal categorieën weggebruikers dat van de weg gebruik kan maken wordt beperkt of uitgebreid.

Dat betekent dat de beheerder bij een openbare verkeerssituatie niet alleen naar het fysieke product moet kijken.

Verkeersborden

Ook het plaatsen of verwijderen van verkeerstekens waardoor een gebod of verbod ontstaat of verandert, kan een verkeersbesluit vereisen. Dit volgt eveneens uit artikel 15 van de Wegenverkeerswet.

Een slagboom moet daarom niet worden gezien als automatische vervanging van verkeersbebording of verkeersrechtelijke besluitvorming.

Openbaar, semi-openbaar en privaat terrein

Bij volledig afgesloten particulier terrein heeft een eigenaar veel meer vrijheid om de toegang fysiek te organiseren.

Bij een bedrijfsterrein of parkeerterrein dat feitelijk voor grotere groepen verkeersdeelnemers toegankelijk is, kan de juridische situatie anders liggen.

Bij twijfel moet vooraf worden beoordeeld:

• wie de weg beheert;
• wie eigenaar is;
• of de weg openbaar toegankelijk is;
• welke categorie verkeer wordt geweerd;
• of bestaande verkeersbesluiten of bebording aanwezig zijn.

Voor een daadwerkelijke verkeersrechtelijke beoordeling adviseren wij altijd contact op te nemen met de betreffende wegbeheerder of een verkeerskundige.

Wat zegt CROW over fysieke afsluitingen op fietspaden?

Bij fietspaden is extra voorzichtigheid nodig.

CROW adviseert om afsluitpaaltjes en andere obstakels alleen toe te passen wanneer andere maatregelen onvoldoende effectief zijn en het probleem dat wordt opgelost zwaarder weegt dan het veiligheidsnadeel van het obstakel.

Wanneer een fysieke afsluiting noodzakelijk is, noemt CROW onder andere aandacht voor:

• contrasterende zichtbaarheid;
• goede verlichting;
• inleidende markering;
• voldoende passeerruimte;
• doorgang voor hulpdiensten en onderhoud;
• positie ten opzichte van andere verkeerssituaties.

Bij de specifieke CROW-uitwerking voor gedeeltelijke afsluiting van fietspaden wordt bijvoorbeeld een effectieve breedte van 1,60 meter naast een afsluitpaaltje genoemd en een inleidende markering van minimaal 10 meter.

Belangrijk: deze maatvoering gaat specifiek over de betreffende CROW-oplossing met afsluitpaaltjes. Dat betekent niet dat dezelfde maat automatisch op ieder draaipoortje of elke locatie van toepassing is.

Fietspad afsluiten voor auto’s

Een veelvoorkomende vraag is: hoe kan ik een fietspad afsluiten voor auto’s?

Er bestaan verschillende oplossingen:

• afsluitpaal;
• uitneembare paal;
• draaipoortje;
• draaiboom;
• fysieke wegversmalling;
• andere verkeerskundige inrichting.

Welke oplossing het beste is, moet altijd vanuit de gehele verkeerssituatie worden bekeken.

Een groot en zwaar draaipoortje plaatsen omdat dit technisch mogelijk is, betekent niet automatisch dat dit verkeerskundig ook de beste keuze is.

Vooral fietsers moeten het obstakel tijdig kunnen herkennen en veilig kunnen passeren.

CROW waarschuwt specifiek voor het ongevalrisico van obstakels op fietspaden en adviseert alternatieven zonder obstakel wanneer die beschikbaar en effectief zijn.

Bereikbaarheid voor brandweer en onderhoud

Een fysieke afsluiting moet niet alleen ongewenst verkeer weren.

Er moet ook worden nagedacht over verkeer dat wel doorgang moet kunnen krijgen.

Denk aan:

• brandweer;
• ambulance;
• politie;
• gladheidsbestrijding;
• groenbeheer;
• gemeentelijke onderhoudsdiensten;
• aannemers;
• nutsbedrijven.

CROW noemt bij afsluitingen van fietspaden expliciet de mogelijkheid om voorzieningen uitneembaar of verzinkbaar uit te voeren wanneer incidenteel brede voertuigen, waaronder brandweer, moeten passeren.

Bij een draaiboom of slagboom speelt daarom ook de keuze van het slot en het sleutelbeheer een belangrijke rol.

Een beheerweg afsluiten

Bij een beheerweg is een draaiboom of handbediende slagboom vaak een zeer praktische oplossing.

De weg hoeft meestal maar incidenteel geopend te worden voor:

• onderhoud;
• terreinbeheer;
• leveranciers;
• landbouwverkeer;
• hulpdiensten.

Daarom is automatische bediening vaak niet noodzakelijk.

Een eenvoudige mechanische oplossing heeft dan voordelen:

• geen stroom;
• geen besturing;
• weinig onderhoud;
• geringe storingsgevoeligheid;
• lange levensduur.

Bij langere beheerwegen is een draaiboom vooral interessant wanneer naast de doorgang voldoende ruimte aanwezig is.

Is die ruimte er niet, dan kan een verticaal openende handbediende slagboom logischer zijn.

Slagboom voor een parkeerplaats

Een slagboom voor een parkeerplaats heeft vaak een ander gebruiksprofiel.

Bij een kleine personeelsparking die tweemaal per dag wordt geopend, kan een handmatige slagboom voldoende zijn.

Bij een parkeerplaats waar voortdurend auto’s in- en uitrijden is automatische bediening praktischer.

Kijk daarom vooral naar het aantal bewegingen:

Weinig bewegingen:
handbediende slagboom.

Regelmatig verkeer:
automatische slagboom overwegen.

Zeer intensief verkeer met verschillende gebruikers:
automatische slagboom in combinatie met toegangscontrole.

Voor een enkele gereserveerde parkeerplaats is een complete slagboom meestal overdreven. Een parkeerbeugel of parkeerpaal kan daar doelmatiger zijn.

Fundering van een slagboom of draaiboom

Een veel onderschat onderdeel is de fundering.

Een lange slagboomarm veroorzaakt een aanzienlijk moment op de hoofdstaander. Daarom kan een slagboom niet zomaar op iedere bestrating worden vastgeschroefd.

De juiste fundering is onder andere afhankelijk van:

• type slagboom;
• lengte van de arm;
• type ondergrond;
• gebruiksintensiteit;
• constructie van de voetplaat;
• positie van eventuele opvangpaal.

Veel slagbomen worden geplaatst op:

• betonfundering;
• prefab betonpoer;
• speciaal aangebrachte fundatie;
• bestaande geschikte betonconstructie.

Bij zelfmontage kan SKWshop voor verschillende slagbomen een funderingsschets leveren.

Montage: controleer de locatie vooraf

Voor montage moet vooraf worden gecontroleerd of de situatie daadwerkelijk geschikt is.

Ondergrond

Let op:

• puin;
• betonresten;
• funderingen;
• asfalt;
• wortels;
• kabels;
• leidingen.

Bereikbaarheid

De montagelocatie moet bereikbaar zijn voor:

• transport;
• gereedschap;
• eventueel grondverzet;
• prefab funderingen;
• montagepersoneel.

Draairuimte

Bij een draaiboom moet niet alleen naar de doorgangsbreedte worden gekeken.

Ook de ruimte waarin de boom wegdraait moet vrij blijven van:

• geparkeerde auto’s;
• bomen;
• lantaarnpalen;
• hekwerken;
• gebouwen;
• andere obstakels.

Automatische slagboom

Bij een automatische uitvoering moeten daarnaast stroomvoorziening, bekabeling, detectielussen en eventuele dataverbindingen vooraf worden meegenomen.

Parkeerpaal of afzetpaal als alternatief

Een slagboom is niet altijd nodig.

Voor kleinere doorgangen kan een parkeerpaal of afzetpaal veel eenvoudiger en goedkoper zijn.

Denk bijvoorbeeld aan:

• één parkeerplaats;
• een smalle doorgang;
• een incidenteel gebruikte inrit;
• bescherming van een voetgangersgebied;
• voorkomen van ongewenst parkeren.

Afzetpalen bestaan onder andere als:

• vaste uitvoering;
• uitneembare uitvoering;
• neerklapbare uitvoering;
• afsluitbare uitvoering.

Lees voor de verschillen onze uitgebreide keuzehulp Welke parkeerpaal of afzetpaal kiest u?

Wanneer kies je een hoogtebegrenzer?

Soms wil je voertuigen helemaal niet tegenhouden, maar alleen voertuigen boven een bepaalde hoogte weren.

Dan is een slagboom niet automatisch de beste oplossing.

Een hoogtebegrenzer wordt bijvoorbeeld toegepast bij:

• parkeerplaatsen;
• parkeergarages;
• recreatiegebieden;
• fabrieksterreinen;
• terreinen waar vrachtwagens niet gewenst zijn;
• doorgangen met beperkte vrije hoogte.

Ook een combinatie van een slagboom en hoogtebegrenzer is mogelijk wanneer zowel toegangscontrole als hoogtebeperking nodig is.

Veelgemaakte fouten bij het kiezen van een draaiboom of slagboom

1. Alleen de breedte van de weg meten

De vrije doorgang is niet altijd gelijk aan de totale boomlengte.

Ook staanders, draaipunten en ondersteuningen nemen ruimte in.

2. Geen rekening houden met draaicirkel

Een horizontale draaiboom heeft naast de weg ruimte nodig.

3. Automatische slagboom kiezen terwijl dit niet nodig is

Bij enkele verkeersbewegingen per dag kan een handbediende slagboom eenvoudiger en voordeliger zijn.

4. Handbediende slagboom kiezen bij extreem intensief gebruik

Wanneer tientallen of honderden voertuigen per dag passeren kan automatisch bedienen veel praktischer zijn.

5. Verkeersveiligheid op fietspaden onderschatten

Een obstakel dat auto’s tegenhoudt kan tegelijkertijd een gevaar vormen voor fietsers.

6. Geen rekening houden met hulpdiensten

Bepaal vooraf hoe brandweer en andere bevoegde diensten toegang krijgen.

7. Verkeersrecht vergeten

Op openbare wegen kan een verkeersbesluit noodzakelijk zijn wanneer door de maatregel categorieën weggebruikers worden toegelaten of geweerd.

8. Verkeerde fundering

Een lange slagboom creëert aanzienlijke krachten op de hoofdstaander. Een goede fundering is essentieel.

9. Slotkeuze pas achteraf bepalen

Bedenk vooraf wie de toegang moet kunnen openen en of een hangslot, driekantsluiting of profielcilinder het beste bij het sleutelbeheer past.

Beslisboom: draaiboom, draaipoortje of slagboom?

Gebruik onderstaande beslisboom als eerste selectie.

Moet alleen een relatief smalle toegang worden afgesloten?

Ja → kijk naar een draaipoortje, mini-slagboom of afzetpaal.

Moeten fietsers langs of door de afsluiting kunnen?

Ja → beoordeel eerst de verkeersveiligheid, vrije ruimte en geldende richtlijnen.

Moet een bredere beheerweg worden afgesloten?

Ja → draaiboom of handbediende slagboom.

Is er voldoende vrije ruimte naast de doorgang?

Ja → draaiboom kan geschikt zijn.
Nee → kies eerder een verticaal openende slagboom.

Wordt de toegang slechts enkele keren per dag of week geopend?

Ja → handbediende uitvoering is meestal logisch.

Wordt de toegang zeer regelmatig gebruikt?

Ja → automatische slagboom overwegen.

Is de doorgang breder dan met één geschikte slagboom praktisch kan worden afgesloten?

Ja → onderzoek twee tegenover elkaar geplaatste slagbomen.

Moeten uitsluitend hoge voertuigen worden geweerd?

Ja → hoogtebegrenzer.

Moet slechts één parkeerplaats worden geblokkeerd?

Ja → parkeerpaal of parkeerbeugel is meestal praktischer.

Wat kost een slagboom?

De prijs wordt bepaald door veel meer dan alleen de boomlengte.

Belangrijke factoren zijn:

• vrije doorgang;
• gasveer of contragewicht;
• vaste opvangpaal of pendelsteun;
• slot;
• materiaal en afwerking;
• fundering;
• montage;
• maatwerk;
• handbediende of automatische uitvoering.

Omdat we hierover al een afzonderlijke prijskennisgids hebben, gaan we hier niet alle prijzen opnieuw uitgebreid opnemen. Zo blijft deze pagina de keuzehulp en het andere artikel de prijsinformatiepagina.

Lees hiervoor: Wat kost een slagboom? Alles over prijzen, uitvoeringen en mogelijkheden.

Visuele keuzehulp

Veelgestelde vragen over draaibomen en slagbomen

Wat is het verschil tussen een draaiboom en een slagboom?

Een draaiboom opent horizontaal en draait naast de doorgang weg. Een slagboom opent doorgaans verticaal. Daardoor is een slagboom vooral geschikt wanneer naast de doorgang weinig vrije ruimte aanwezig is.

Wat is beter: een draaiboom of slagboom?

Dat hangt af van de locatie. Een draaiboom is eenvoudig en geschikt voor incidenteel gebruikte beheerwegen waar voldoende zijruimte beschikbaar is. Een slagboom is praktischer wanneer de toegang vaker wordt gebruikt of weinig ruimte naast de doorgang aanwezig is.

Heeft een handbediende slagboom stroom nodig?

Nee. Een handbediende slagboom werkt volledig mechanisch.

Wat is het voordeel van een slagboom met gasveer?

De gasveer ondersteunt het gewicht van de boomarm, waardoor de slagboom met relatief weinig kracht kan worden geopend en gesloten.

Wanneer kies ik een contragewicht?

Een contragewicht wordt veel toegepast bij grotere handbediende slagbomen. Het gewicht brengt de boomarm mechanisch in balans en maakt bediening eenvoudiger.

Wat is een pendelsteun?

Een pendelsteun is een steun aan het uiteinde van de slagboomarm die bij het sluiten op het maaiveld komt te staan. Hierdoor is niet altijd een afzonderlijke opvangpaal nodig.

Wat is een vaste opvangpaal?

Een vaste opvangpaal staat aan de overzijde van de doorgang en ondersteunt de slagboomarm in gesloten positie.

Hoe breed kan een slagboom zijn?

Dat verschilt per model. SKWshop levert verschillende modellen voor doorgangen tot circa 7 meter. Voor zeer brede doorgangen kunnen twee slagbomen tegenover elkaar worden geplaatst, waardoor afhankelijk van de uitvoering doorgangen tot circa 14 meter mogelijk zijn.

Welke sloten zijn mogelijk?

Afhankelijk van het model zijn onder andere een hangslotsluiting, driekantslot en profielcilinderslot mogelijk.

Kan een slagboom op asfalt worden gemonteerd?

Dat hangt af van de onderliggende constructie. Alleen asfalt vormt doorgaans geen geschikte constructieve fundering voor een lange slagboom. Er moet worden gekeken naar een geschikte betonfundering of andere constructieve verankering.

Kan SKWshop de fundering en montage verzorgen?

Bij veel modellen wel. De mogelijkheden zijn afhankelijk van bereikbaarheid, ondergrond, type slagboom en locatie.

Mag ik zomaar een slagboom op een openbare weg plaatsen?

Niet zonder meer. Wanneer een maatregel op of aan een weg leidt tot een beperking of uitbreiding van de categorieën weggebruikers die van de weg gebruik mogen maken, schrijft artikel 15 lid 2 van de Wegenverkeerswet 1994 een verkeersbesluit voor. Laat een openbare situatie daarom altijd beoordelen door de verantwoordelijke wegbeheerder.

Mag ik een draaipoort of paal op een fietspad plaatsen?

Dit moet zorgvuldig worden beoordeeld. CROW adviseert terughoudendheid met obstakels op fietspaden vanwege het risico op enkelvoudige fietsongevallen. Als een fysieke afsluiting noodzakelijk is, moeten onder andere zichtbaarheid, verlichting, passeerruimte en bereikbaarheid voor onderhoud en hulpdiensten worden meegenomen.

Hoe sluit ik een parkeerplaats het beste af?

Voor een compleet parkeerterrein kan een handbediende of automatische slagboom geschikt zijn. Voor één individuele parkeerplaats is een parkeerbeugel of parkeerpaal meestal eenvoudiger.

Kan ik alleen hoge voertuigen weren?

Ja. Daarvoor is een hoogtebegrenzer doorgaans geschikter dan een slagboom.

Welke toegangsafsluiting past bij uw situatie?

Een draaiboom of slagboom kiezen begint niet bij het product, maar bij de situatie.

Een draaipoortje kan uitstekend zijn voor een kleine beheerroute. Een draaiboom past goed bij een bredere toegang die incidenteel geopend wordt. Een handbediende slagboom is betrouwbaar en voordelig voor veel parkeerplaatsen en bedrijfsterreinen, terwijl automatische bediening vooral voordeel biedt bij veel verkeersbewegingen.

Let daarbij niet alleen op de doorgangsbreedte, maar ook op:

• het type verkeer;
• de frequentie van openen;
• beschikbare zijruimte;
• verkeersveiligheid;
• hulpdiensten;
• gewenste vergrendeling;
• fundering;
• ondergrond;
• eventuele verkeersrechtelijke eisen.

Bekijk voor de verschillende mogelijkheden onze slagbomen, draaibomen en draaipoortjes, mini-slagbomen en hoogtebegrenzers.

SKWshop kan op basis van de gewenste vrije doorgang, locatie, gebruiksfrequentie en ondergrond adviseren welke oplossing technisch het beste bij uw situatie past.

Auteur: Erik van Dijk
Datum: 07-09-2026